CC BY-SA (Atıf-AynıLisanslaPaylaş) lisanslı bir ikonu olduğu gibi kullandığınızda, yükümlülüğünüz CC BY ile aynıdır: atıf verirsiniz. Aynı lisansla paylaşım şartı ancak ikonu uyarladığınızda devreye girer ve yalnızca uyarladığınız şeyi kapsar. Sitenizin tamamını, uygulamanızın kodunu ya da yazılarınızı CC BY-SA yapmaz.
23 Ekim 2026 verimize göre Iconify’da yedi set CC BY-SA kaydıyla listeleniyor: Arcticons (15.322 ikon), OpenMoji (4.544), Emoji One v1 (1.262), Typicons (336), Entypo+ (321), Entypo+ Social (76) ve Brandico (45). Brandico 3.0 sürümüyle, diğerleri 4.0 ile gelir. Arcticons, Entypo+ Social ve Brandico logolar grubunda yer alır; bunlarda marka hakkı ayrıca geçerlidir.
Uyarlama nedir, ne değildir
CC BY-SA 4.0 yasal metni “uyarlanmış materyal” (Adapted Material) kavramını, lisanslı materyalden türetilen ya da ona dayanan ve materyalin telif hakkı sahibinin iznini gerektirecek şekilde çevrildiği, değiştirildiği, düzenlendiği ya da dönüştürüldüğü materyal olarak tanımlar.
Creative Commons’ın SSS bölümü bu tanımı pratiğe çevirir: bir değişikliğin uyarlama sayılıp sayılmadığı öncelikle telif hukukuna bağlıdır. Genel olarak değiştirilmiş eser önceki esere dayanıyor ve kendisi korunabilecek kadar yeni yaratıcılık içeriyorsa uyarlamadır. SSS ayrıca biçim değişikliklerinin (örneğin bir eseri basılı ortama taşımak) uyarlama sayılmadığını belirtir.
İkonlara uygulandığında makul bir ayrım şöyle:
Büyük olasılıkla uyarlama değil
- İkonu ölçeklemek, SVG’den PNG’ye çevirmek.
- CSS ile tek renge boyamak (tek renkli setlerde).
- İkonu bir düğmenin içine, bir metnin yanına yerleştirmek.
Uyarlama olabilir
- İkonun şeklini yeniden çizmek, parçalar eklemek ya da çıkarmak.
- İki ikonu birleştirip yeni bir simge üretmek.
- Bir OpenMoji karakterini maskot ya da illüstrasyon için temel alıp geliştirmek.
Sınır her zaman net değildir; şüpheli durumda değişikliği uyarlama sayıp ona göre davranmak daha güvenlidir.
Uyarlarsanız ne yapmanız gerekir
Yasal metnin 3(b) bölümü, uyarlanmış materyali paylaşırsanız şu üç koşulu koyar:
- Uyarlamaya uyguladığınız lisans, aynı lisans öğelerini taşıyan bir Creative Commons lisansı (bu sürüm ya da sonrası) veya Creative Commons’ın onayladığı “BY-SA uyumlu” bir lisans olmalıdır.
- Uyguladığınız lisansın metnine ya da adresine yer vermelisiniz. Bu koşulu ortamın, aracın ve bağlamın elverdiği makul bir şekilde karşılayabilirsiniz.
- Uyarlamaya, o lisansın verdiği hakları kısıtlayan ek şart ya da teknik önlem (örneğin kopyalamayı engelleyen bir koruma) koyamazsınız.
Buna CC BY’dan gelen atıf şartı eklenir: özgün setin yazarını ve lisansını belirtmek ve ikonu değiştirdiğinizi söylemek.
Pratikte bu şu anlama gelir: OpenMoji’den uyarladığınız bir ikonu sitenizde kullanıyorsanız, o ikonu da CC BY-SA 4.0 lisanslı kabul edersiniz. Başkası onu sitenizden alıp kendi projesinde, atıf vererek ve aynı lisansla kullanabilir. Bunu kabul etmiyorsanız ikonu uyarlamayın ya da başka bir set seçin.
Sitenin tamamı etkilenir mi
Hayır. Creative Commons SSS’si, tüm CC lisanslarının, 4.0 dahil, lisanslı materyalin antoloji, ansiklopedi ya da yayın gibi derlemelere dahil edilmesine izin verdiğini söyler. Derlemenin kendisi için bir lisans seçebilirsiniz, ama bu, içindeki özgün materyalin lisansını değiştirmez. Aynı bölüm, bir araya getirme işlemi bir uyarlama yaratmıyorsa farklı CC lisanslı içeriklerin atıf vererek (ve ticari olmayan şartlara uyarak) birleştirilebileceğini belirtir.
Değiştirmeden kullandığınız bir Typicons ikonu sayfanızda bir derleme parçası gibidir. Sayfanızın metni, fotoğraflarınız ve kodunuz kendi lisanslarında kalır. Site sayfalarımızdaki karar tablosunda CC BY-SA setlerinin “Ticari site ya da arayüz” satırı bu yüzden “Evet, şartla” çıkar; şart, atıftır.
Logo ve marka işareti olarak kullanım
CC BY-SA bir ikonu kendi logonuzun temeli yapmak iki açıdan sorunludur. Birincisi, logo büyük olasılıkla ikonun uyarlamasıdır ve aynı lisansla, yani herkesin atıf vererek kullanabileceği şekilde paylaşılması gerekir. Bir şirket logosu için bu genellikle istenmeyen bir sonuçtur. İkincisi, atıf şartının bir logoda nasıl karşılanacağı belirsizdir. Karar tablomuzda bu kullanım bu yüzden “Riskli” görünür.
Emoji setlerinde dikkat
OpenMoji ve Emoji One v1 gibi emoji setleri sohbet uygulamalarında, oyunlarda ve sosyal içerikte sık kullanılır. Bir uygulamada emoji setini değiştirmeden kullanmak derleme sayılır ve atıf yeterlidir. Ama emoji karakterlerini yeniden renklendirip kendi “sticker paketinizi” yapıyorsanız, ortaya çıkan paket uyarlamadır ve CC BY-SA ile paylaşılmalıdır.
OpenMoji karnesinde setin kullanım kararlarını ve adlandırması benzeyen setleri görebilirsiniz.
Atıf satırı örneği
OpenMoji’den değiştirmeden aldığınız birkaç emojiyi bir sitede kullandığınızı düşünelim. TASL yöntemine (başlık, yazar, kaynak, lisans) göre makul bir atıf şöyle olabilir:
Emoji çizimleri: OpenMoji (OpenMoji projesi), CC BY-SA 4.0, https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/
Aynı emojileri yeniden renklendirdiyseniz satırın sonuna kısa bir not eklenir:
Renkleri değiştirilmiştir. Değiştirilmiş çizimler de CC BY-SA 4.0 ile kullanılabilir.
İkinci cümle, uyarlamanın aynı lisansla paylaşıldığını okura açıkça söyler. Değiştirilmiş çizimleri ayrıca indirilebilir kılmanız şart değildir; ama sitede kullandığınız SVG ya da PNG dosyaları zaten erişilebilir durumdadır ve başkasının onları aynı lisansla kullanmasını engelleyemezsiniz.
3.0 ile 4.0 arasındaki fark
Brandico CC BY-SA 3.0, diğer altı set 4.0 kaydıyla gelir. 4.0 yasal metni, uyarlamaya uygulayacağınız lisansın aynı öğeleri taşıyan bir Creative Commons lisansı olması gerektiğini ve bunun “bu sürüm ya da sonrası” olabileceğini söyler. Pratikte bir 3.0 setinden uyarladığınız çizimi 4.0 ile paylaşmak yaygın bir uygulamadır, ama emin değilseniz setin kendi lisans dosyasına bakın. İki sürüm arasında ikon kullanıcısını en çok ilgilendiren fark atıf biçimindedir: 4.0, atıfın ortama göre makul bir şekilde verilebileceğini açıkça yazar.
Uygulama içinde kullanım
Bir mobil uygulamada CC BY-SA ikon kullanıyorsanız atıfın alışılmış yeri “Hakkında” ya da “Lisanslar” ekranıdır. Uygulamanın kodu, ikonlarla birlikte paketlense bile ikonun uyarlaması değildir; bu yüzden kodunuzu CC BY-SA ile açmanız gerekmez. Ama ikonları uygulamanın kendi tasarım diline göre yeniden çizdiyseniz, o yeniden çizilmiş ikonlar uyarlamadır ve aynı lisansla paylaşılmalıdır.
Kontrol listesi
- İkonu değiştirmeden kullanıyorsanız: yazar, set adı, lisans adı ve bağlantısıyla atıf verin.
- İkonu uyarlıyorsanız: atıfa ek olarak değişikliği belirtin ve uyarlamayı CC BY-SA ile paylaşın.
- Uyarlamaya kopya koruması ya da ek kullanım şartı koymayın.
- Logo için CC BY-SA bir ikon temel almayın.
Aynı lisansla paylaşım şartı işinize uymuyorsa, ana sayfadaki araç seçtiğiniz kullanım için daha serbest lisanslı benzer setleri önerir. CC BY-SA 4.0 setlerinin tamamı lisans sayfasında, lisans ailelerinin karşılaştırması lisans türleri sayfasında. Uyarlama sınırı telif hukukuna bağlı olduğundan, ticari bir üründe emin olamadığınız durumlarda bir avukatın görüşünü alın.